THỨ TƯ, NGÀY 29 THÁNG 05 NĂM 2024 01:38

Dị vật đường thở – Tai nạn nguy hiểm thường gặp ở trẻ em

17/03/2023 | 21:58
Thông tin từ Bệnh viện Nhi Trung ương cho biết, thời gian gần đây, bệnh này liên tục tiếp nhận những ca hóc dị vật ở nhiều độ tuổi khác nhau, gây hẹp hoặc tắc nghẽn đường thở, dẫn đến tình trạng nguy kịch ở trẻ.

Cụ thể, trong tháng 1/2023, Khoa Khám và Thăm dò Hô hấp – Trung tâm Hô hấp, Bệnh viện Nhi Trung ương tiếp nhận một chuỗi 5 ca bệnh là các bé trong độ tuổi nhỏ (1-3 tuổi) hóc dị vật: Bé Q.A (14 tháng, Quảng Ninh) hóc xương lợn vào phế quản gốc phải do trẻ vừa ăn vừa chơi, chạy nhảy; Bé K.A (3 tuổi) hóc vỏ hạt bí do bố mẹ không chú ý để con tự ý ăn hạt bí trên bàn; Bé T.L (2,5 tuổi) hóc hạt hướng dương; Bé M.L (2 tuổi) nuốt phải viên đạn nhựa, Bé H.N 17 tháng tuổi đã bị dị vật mảnh nhựa của đồ chơi trong đường thở.

Dị vật đường thở

Tháng 2/2023, Bệnh viện Nhi Trung ương tiếp tục tiếp nhận cấp cứu nhiều trẻ hóc dị vật. Điển hình là trường hợp cháu N.Đ.T (7 tuổi) ở Thái Bình, bố mẹ đi làm xa, ở nhà với ông bà ngoại. Ngày 24/2, trong lúc chơi với các bạn ở lớp, không may nuốt phải đầu bút bi. Ngày hôm sau, cháu có biểu hiện thở rít lặp lại gần nhau, kèm theo ho, cháu khám ở bệnh viện tuyến huyện, được chẩn đoán là có dị vật trong đường thở nên chuyển Bệnh viện tuyến tỉnh rồi chuyển đến Bệnh viện Nhi Trung ương. Tại Bệnh viện Nhi Trung ương, trẻ được các bác sĩ Khoa Khám và Thăm dò Hô hấp – Trung tâm Hô hấp nội soi khí phế quản và gắp ra được một đầu bút bi kích thước 08 x 1cm. Dị vật này bít tắc gần kín đường thở của trẻ, nếu không được xử trí sớm sẽ gây nguy hiểm đến tính mạng.

Tương tự là trường hợp của cháu Đ.V (9 tuổi, Hà Nam) nhập viện trong tình trạng nguy kịch, phải đặt nội khí quản để chuyển từ Bệnh viện tuyến tỉnh lên Bệnh viện Nhi Trung ương. Nguyên nhân do trong lúc chơi đùa với bạn, Đ.V bất cẩn nuốt đầu bút gây bít kín đường thở khiến tình trạng suy hô hấp nặng nề. Do dị vật có kích thước lớn 1,0 x 1,0cm, khẩu kính phế quản của trẻ lại nhỏ nên rất khó khăn để lấy dị vật. Sau 2 lần nội soi khí quản, các bác sĩ Trung tâm Hô hấp đã thành công lấy được dị vật, giúp cháu bé vượt qua được nguy kịch.

Theo ThS. BS Phùng Đăng Việt – Trưởng Khoa Khám và Thăm dò Hô hấp, Trung tâm Hô hấp, Bệnh viện Nhi Trung ương: Trẻ bị hóc dị vật như các trường hợp trên không phải là hiếm gặp, do trẻ nhỏ với bản tính tò mò, hay có thói quen cho các vật cầm ở tay vào miệng để khám phá. Hoặc trong quá trình ăn uống cha mẹ để con vừa ăn vừa chơi, vừa khóc vừa ăn; các bạn học sinh lớn hơn thì hiếu động, chơi nghịch nhiều trò chơi nên dễ bất cẩn.

Dị vật đường thở có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm, tùy thuộc vào loại dị vật, tuổi của bệnh nhân và thời gian được điều trị sớm hay muộn.

Trên thực tế, nhiều phụ huynh có tâm lý chủ quan chỉ nghĩ trẻ nuốt phải vật lạ, nhưng không lường được nguy hiểm khi dị vật bít kín đường thở nếu không xử trí kịp thời sẽ gây viêm phế quản; viêm phổi; xẹp phổi, áp xe phổi, nặng hơn là suy hô hấp, di chứng não do thiếu oxy hoặc thậm chí phải trả giá bằng cả tính mạng.

ThS. BS Phùng Đăng Việt cũng khuyến cáo khi nghi ngờ hóc sặc dị vật thì nên đưa trẻ đi khám ngay tại cơ sở y tế gần nhất để có chẩn đoán và xử trí chính xác, kịp thời; tránh những thao tác sơ cứu không đúng có thể vô tình đẩy dị vật sâu hơn, khiến tình trạng của trẻ trở nên nguy hiểm hơn.

Cách sơ cứu cơ bản khi trẻ mắc dị vật đường thở

1. Nếu trẻ còn hồng hào, khóc được, nói được, không khó thở: đặt ở tư thế ngồi thở, giữ yên trẻ và đưa đến bệnh viện để khám và gắp dị vật ra.

2. Nếu trẻ tím tái, khó thở, không khóc hoặc khóc yếu. Nhanh chóng gọi cấp cứu và thực hiện các thủ thuật sơ cứu sau:

– Trẻ dưới 2 tuổi:

+ Đặt trẻ nằm sấp, đầu thấp trên cánh tay trái, giữ chặt đầu và cổ trước bằng bàn tay trái.

+ Dùng gót bàn tay phải vỗ 5 cái thật mạnh vào lưng trẻ ở khoảng giữa hai bả vai.

+ Sau đó lật ngửa trẻ sang tay phải, nếu còn khó thở, tím tái, dùng hai ngón tay trái ấn mạnh ở vùng 1/2 dưới xương ức 5 cái.

+ Nếu dị vật vẫn chưa rơi ra ngoài, hãy lật người trẻ lại tiếp tục vỗ lưng. Luân phiên vỗ lưng và ấn ngực cho tới khi dị vật rơi khỏi đường thở hoặc trẻ khóc được.

– Đối với trẻ lớn:

+ Trẻ còn tỉnh: Đứng sau lưng trẻ, vòng hai tay ôm lấy thắt lưng trẻ. Nắm chặt bàn tay làm thành một quả đấm đặt ở vùng thượng vị, ngay dưới chóp xương ức, phía trên rốn. Ẩn 5 cái dứt khoát theo hướng từ trước ra sau và từ dưới lên trên, mạnh và nhanh. Có thể lặp lại 6 – 10 lần ấn bụng cho tới khi dị vật rơi khỏi đường thở hoặc trẻ khóc, la được.

+ Trẻ hôn mê: Để trẻ nằm ngửa, quỳ xuống dạng 2 chân cạnh đùi trẻ. Đặt gót một lòng bàn tay lên vùng thượng vị, dưới chóp xương ức, dưới chóp xương ức, đặt tiếp bàn tay thứ hai chồng lên bàn tay thứ nhất. Ẩn 5 cái dứt khoát, mạnh và nhanh vào bụng theo hướng từ dưới lên trên. Có thể lặp lại 6-10 lần ấn bụng cho tới khi dị vật rơi khỏi đường thở.

3. Lưu ý:

– Không nên can thiệp nếu trẻ vẫn còn có thể ho, thở hay la, khóc được, mà nên đưa trẻ đến cơ sở y tế để thăm khám.

– Tuyệt tối không cố móc lấy dị vật ra vì có nhiều khả năng dị vật sẽ rơi vào sâu hơn, dẫn đến tắc đường thở, gây nguy cơ tử vong cao hơn.

Nam Anh
Tổng thư ký Liên hợp quốc: Dải Gaza đang trở thành 'nghĩa địa cho trẻ em'

Tổng thư ký Liên hợp quốc: Dải Gaza đang trở thành "nghĩa địa cho trẻ em"

6 tháng trước

Tổng thư ký Liên hợp quốc Antonio Guterres hôm 6/11 cho biết việc bảo vệ dân thường "phải là điều tối quan trọng" trong cuộc xung đột giữa Israel và phong trào Hamas của Palestine, đồng...
Làm sao cho trẻ nhỏ ít bị ốm vặt?

Làm sao cho trẻ nhỏ ít bị ốm vặt?

1 năm trước

Đây là câu hỏi làm đau đầu không ít phụ huynh có con nhỏ bởi trẻ từ 3 – 7 tuổi là độ tuổi trẻ đang hào hứng khám phá thế giới xung quanh cũng như việc tới trường. Tuy nhiên, đây cũng...
Đồng Tháp dự kiến tổ chức 40 lớp tập huấn phòng tránh xâm hại, bạo lực trẻ em trong năm 2023

Đồng Tháp dự kiến tổ chức 40 lớp tập huấn phòng tránh xâm hại, bạo lực trẻ em trong năm 2023

1 năm trước

Sở Lao động - Thương binh và Xã hội tỉnh Đồng Tháp vừa ban hành Kế hoạch tổ chức các lớp tập huấn cung cấp kiến thức, kỹ năng cho trẻ em và cha mẹ, người đang trực tiếp nuôi dưỡng...
Hơn 200 học sinh ở Lào Cai nghỉ học vì ho, sốt, mệt

Hơn 200 học sinh ở Lào Cai nghỉ học vì ho, sốt, mệt

1 năm trước

Trong 1 tuần, từ 7-13/3, gần 240 học sinh bốn trường học ở thị trấn Phố Ràng, huyện Bảo Yên (Lào Cai), phải nghỉ học vì ho, sốt, mệt mỏi. Thông tin từ Sở Y tế tỉnh Lào Cai ngày 16/3, các...